Bon Iver – 22, A Million

Door Robin Oostrum 11 oktober 2016 Reacties staat uit voor Bon Iver – 22, A Million

Bon Iver - 22, A Million(Album – Jagjaguwar / Konkurrent) Vooruitstrevend was Justin Vernon onder zijn Bon Iver-alias al (enigszins) op het huisje-in-het-bos-debuut For Emma, Forever Ago en (iets meer) op het gelaagde folk-met-big-band-vervolg Bon Iver, Bon Iver. Wat volgde waren vooral hints dat er wellicht nooit meer een nieuwe plaat zou komen en veel, heel veel samenwerkingen en gastbijdragen in zowel de indiewereld als ver daarbuiten. Maar vijf jaar na zijn laatste plaat is Vernon terug met zijn meest vooruitstrevende van zijn drie albums, vagelijk 22, A Million getiteld. Tussen alle mysterie en pretentie is 22, A Million vooral een ontzettend interessante plaat geworden, met enkele moeilijke momenten.

Interessant omdat wat Vernon hier doet, nooit eerder is gedaan. Deels omdat Vernon in al die jaren zijn eigen instrument bouwde: de Messina (genoemd naar ontwerper Chris Messina), die hem in staat heeft gesteld om zang en andere instrumenten live in gelaagde harmonieën te splitsen. Maar vooral omdat hij combinaties zoekt tussen niet eerder gecombineerde uithoeken van de popmuziek. Op opener ’22 (OVER S∞∞N)’ laat Vernon een stukje zang via een vocoder eindeloos herhalen en de beat vormen voor een anders vrijwel a capella folkballade; de gedachten gaan onwillekeurig naar de samenwerking die Vernon eerder dit jaar met James Blake uitbracht als ‘I Need A Forest Fire’. Maar tussendoor horen we ook weer het van de vorige plaat zo kenmerkende saxofoongeluid van Colin Stetson, nu in duet met nota bene een sample van Mahalia Jacksons ‘How I Got Over’.

Dat samplegebruik kunnen we rechtstreeks aan de hiphop linken, en niet toevallig vooral aan een andere wederzijdse bewonderaar van Vernon: Kanye West. Net als West vindt Vernon daarin zowel inspiratie in oude gospel (Mahalia Jackson, The Supreme Jubilees) als moderne folk en pop (Fionn Regan, Paolo Nutini, Sharon Van Etten), en weet hij ze smaakvol samen te smelten met en tot zijn eigen producties. Die productie is qua harde beats en veelvuldig gebruik van auto-tune helemaal van nu: van alles wat Bon Iver eerder uitbracht ligt 22, A Million het meest op één lijn met het destijds nog uit de toon vallende ‘Woods’, het nummer van de Blood Bank EP dat later prominent gesampled zou worden door, juist, Kanye West.

Grappig ook hoe Bon Iver zich opnieuw duidelijk geïnspireerd toont door de niet altijd als extreem smaakvol beschouwde jarentachtigpop. ‘8 (circle)’ lijkt met zijn trage drumcomputer en aanzwellende synths zo weggeplukt uit het oeuvre van Peter Gabriel, en ligt qua stijl ook het dichtst bij Vernons vorige plaat Bon Iver, Bon Iver (luister ‘Beth/Rest’ van dat album erachteraan en je waant je tussen de b-kantjes van Genesis). Een vergelijking die nog eens terugkeert op afsluiter ‘00000 Million’, met zijn softe pianotonen en minimale begeleiding.

Die combinatie van moderne (hiphop)productie, elektronica, jarentachtigpop, samples, Vernons falset en folkliedjes maakt 22, A Million een unieke plaat, maar dat neemt niet weg dat het hier en daar wel wat gepolijster of minder pretentieus had gemogen. Tweede nummer ’10 D E A T H B R E A S T’ is met zijn overmatig bombastische productie en overstuurde bass de eerste kandidaat voor een vaste skip, het aansluitende ‘715 – CRΣΣKS’ is een soort mislukte ‘Woods’ 2.0. De oversturende vocalen aan het eind van ’29 #Strafford APTS’ zijn ongetwijfeld een bewuste keuze, maar ja, wel ontzettend lelijk. Zo wil Vernon hier en daar veel te veel op een plaat die ook zonder dat soort geintjes, en vooral zonder die achterlijke songtitels, al bijzonder genoeg is.


Je kunt geen reactie achterlaten.