Cult of Luna – Vertikal

(Album – Indie Recordings) Het Zweedse Cult of Luna gaat al lang mee, het zevental uit Umea heeft sinds 1998 een grootse status en een toegewijde fanbase opgebouwd. De band maakte in de loop der jaren een verandering qua sound en songwriting mee, daar is het vijfde studioalbum (Eternal Kingdom uit 2008) het grootste voorbeeld van. Deze plaat valt te omschrijven als hun eerste conceptalbum en kent na een flinke radiostilte eindelijk een opvolger in de vorm van Vertikal.

Ook deze zesde studioplaat is een conceptplaat: de heren hebben zich laten inspireren door Fritz Lang’s klassieker Metropolis uit 1927. Deze stille Duitse sciencefictionfilm speelt zich af in een futuristische stad in 2016, waar de samenleving is opgedeeld in twee kampen: de ‘denkers’, die in luxe boven de grond wonen en de ‘werkers’, die in de mijnen ploeteren. Het verhaal draait om Maria, die opkomt voor de ‘werkers’, Freder, de zoon van de burgemeester en de burgemeester die Maria gevangen neemt en een robotversie van haar de wereld instuurt om de ‘werkers’ tegen elkaar op te zetten.

Cult of Luna richt zich grotendeels op de afstandelijke samenleving en het dreigende en duistere karakter van de film, wat flinke raakvlakken heeft met de huidige samenleving. Zo opent Vertikal met een industri?le electropartij, eentje die gelijk een grimmige sfeer neerzet. Dit intro, ‘The One’ klinkt als het herhalende geluid van een machine en eindigt alsof de hel ieder moment los gaat barsten.

Dat doet het ook, in de vorm van ‘I: The Weapon’. Het septet zet meteen het gas erop en klinkt tegelijkertijd wat progressiever in vergelijking met voorganger Eternal Kingdom. Gelijk wordt duidelijk dat deze plaat geen makkelijke is, je moet er op zijn minst even voor gaan zitten. Vertikal is namelijk ontzettend gelaagd en bezit de kwaliteit om per luisterbeurt iets nieuws te bieden.

Ga ook maar even zitten voor ‘Vicarious Redemption’, een bijna achttien minuten durend beest van een nummer. Waar makkelijk de eerste zeven minuten gebruikt worden voor de opbouw, maar bij Cult of Luna betekent dit ‘sfeer neerzetten’. Dat doen de heren dan ook met verve: een spookachtige en grimmige atmosfeer wordt opgebouwd voor de luisteraar, waarna alle remmen losgaan. Dat doet de band op grootse wijze, luister maar naar de machinale drums op ‘Synchronicity’ of het drone-intro van ‘Mute Departure. Ook interludes als ‘The Sweep’ en “Disharmonia’ hebben die industri?le air om zich, terwijl ‘In Awe Of’ klinkt alsof alle boosheid samenkomt. Vocaal gezien is Vertikal een schreeuwplaat, enkel bij afsluiter ‘Passing Through’ is er ruimte voor cleane klanken. Dat geeft niet, want de kwade toon in de plaat klinkt hierdoor ontzettend gemeend. Opvallend is dat het zevental op dit album nóg meer gebruik maakt van synthesizers en keyboards, alsof het hierdoor het machinale wat extra kracht bij wil zetten. Dat doet het met verve, Cult of Luna levert na vijf jaar stilte met Vertikal gewoon weer een dijk van een plaat af.