Sun Kil Moon @ Paradiso, Amsterdam

Door Robin Oostrum 5 december 2014 6

Goed, we waren inmiddels het één en ander gewend van Mark Kozelek. We hadden van tevoren al geen rekening gehouden met nummers van diens voormalige slowcoreband Red House Painters, of überhaupt materiaal van vóór 2012. We kenden de verhalen van een nukkige man die zijn publiek bij vorige optredens uitschold voor fucking hillbillies om vervolgens T-shirts te verkopen met diezelfde tekst erop. We zagen op Pitchfork steeds meer verhalen verschijnen rond zijn kinderachtige vete met The War On Drugs, uiteindelijk zelfs resulterend in twee heuse diss-tracks ware hij Notorious B.I.G. himself.

Maar we waren ook niet vergeten dat hij eerder dit jaar, onder het in 2002 aangenomen pseudoniem Sun Kil Moon, het prachtige Benji uitbracht. Een luisterboek gelijk aan een autobiografie, wars van metaforen en overbodige instrumentatie. Zoals het fraaie, lang uitgesponnen ‘I Watched The Film The Song Remains The Same’, waarin Kozelek zijn melancholische inborst prijsgeeft met behulp van de bekende Led Zeppelin-film. Zo droefgeestig en iel is hij op zijn sterkst, maar zo zien we hem vanavond in Paradiso slechts sporadisch. Op dat soort momenten voelen we even iets van oprechtheid, die helaas net zo vaak en snel weer plaatsmaakt voor de kinderachtige acteur die Kozelek (sinds zijn gastrol in Almost Famous?) is geworden.

Die door hem zelf aangenomen rol (“look how awkward I am, lol”) staat Kozelek slecht. Hier staat een 48-jarige man die zijn band kleineert (“sing the next verse or you’re fired, lol”) en doet whatever he wants. Provocerend op de meest kinderachtige manier denkbaar, met halverwege de set een bizar dieptepunt. Kozelek heeft net met een vrouwelijke toeschouwer Sonny & Cher-klassieker ‘I Got You Babe’ ten gehore gebracht, vergezeld van een aantal onnodig dubieuze toespelingen, als hij besluit kerstliedjes te gaan zingen. En dus krijgt Paradiso plotseling van papier voorgezongen uitvoeringen van ‘The Christmas Song’, ‘Do You Hear What I Hear?’, een droneversie van ‘The Little Drummer Boy’ (ode aan Swans, want “I love Michael Gira”) en ‘O Come All Ye Faithfull’ voorgeschoteld. Wil Kozelek shockeren? Wil hij dat we allemaal happen en hem uitjoelen? Even lijkt hij zijn zin te krijgen, wanneer iemand in het publiek luidkeels ‘Sinterklaas Kapoentje’ begint te zingen. Onmiddellijk slaat Kozelek toe: “are you from a mental hospital? Cause you know: there’s a bus in front of the building, waiting to pick you up.” Het aantal lachers en weglopers is ongeveer 50-50.

Het is ongetwijfeld “slechts een rol” die hij speelt, maar wel de rol van een aanstootgevende eikel. Natuurlijk mag hij schreeuwen in zijn microfoon, het zo lelijk maken als hij zelf wil. Hij mag het puberale ‘War On Drugs: Suck My Cock’ tussen wel degelijk fraaie uitvoeringen van ‘Black Kite’ en ‘Ceiling Gazing’ proppen. Maar is het nog een rol als hij eist dat een andere band (She Keeps Bees in de kleine zaal) een uur later begint, daarmee mensen die niks met Sun Kil Moon te maken hebben duperend, om zelf vervolgens kerstliedjes te gaan zingen? “There’s a fine line between a middle-aged guy with a backstage pass / and a guy with a gut hanging around like a jackass,” zong Kozelek nog op het slotnummer van Benji. Het is bijna niet te geloven dat deze droeftoeter dezelfde man is.

6 Reacties »

  1. Ronald 5 december 2014 om 19:07 -

    In niets sympathiseer ik met dit ridicule stuk nonsens hierboven. Was lekker thuis gebleven.

  2. Paul 5 december 2014 om 23:43 -

    Sinds tijden niet meer zo’n prachtig concert gezien. Niet iedereen houdt blijkbaar van Kozelek’s ‘attitude’, maar zijn loepzuivere stem en songs raken je in je hart. 50% weglopers? Ik heb alleen maar bezoekers gezien die ademloos bleven luisteren, ook na 2,5 uur.

  3. Joost 6 december 2014 om 00:13 -

    Lieve meneer Robin, wie Red House Painters wil horen, neme een teletijdmachine en vliege terug naar de jaren ’90. Wie de dubbelheid van een rol spelen/ oprecht zijn, kleineren/ beminnen, ja de algehele ernst van de ironie niet begrijpt, die is niet gemaakt voor de muziek die Mark Kozelek maakt. Ik zou zeggen, zet Benji nog eens op, en probeer stil te zijn, niet weg te lopen en goed te luisteren. Misschien krijg je door dat Kozelek met die plaat het beste uit zijn hele loopbaan heeft gemaakt.

    En dat concert? Dat was een van de meest intense die ik ooit heb meegemaakt. Heb niemand weg zien lopen, maar misschien was dat omdat ik aan Kozeleks lippen hing. Maar mochten er toch mensen weggelopen zijn: ik neem mijn hoed af voor de durf waarmee Kozelek totaal zonder lichtshow, met zijn inderdaad matige podiumpersoonlijkheid en zijn muisstille en uiterst breekbare muziek de wereld rond trekt. Eindelijk eens een concert in Paradiso waarbij mensen niet verveeld aan de bar gaan zitten ouwehoeren. Als je het niet mooi vindt, zo luidt het adagium bij Kozelek, dan hoepel je maar op.

  4. Daan 6 december 2014 om 13:52 -

    Wat een zeurderige recensie van een geweldig (doch vreemd en onvoorspelbaar) concert. Komop zeg… Dubieuze toespelingen? Die Sonny & Cher cover was gewoon een grappig intermezzo. En die kerstnummers… hij heeft net een kerstalbum uitgebracht. Dus natuurlijk speelt hij daar wat van. En als wij, het publiek, dan geen kerstnummers meer willen horen, speelt hij er nog twee. Dat is best geestig. Maar kennelijk niet voor zure recensenten die vooral meeleven met dat bandje dat boven een uurtje later moet beginnen (wat een complete ramp), en geen geniaal concert voor hun eigen lange neus zagen.

    Het was 2,5 uur spannend, bij vlagen ongekend mooi (Ceiling Gazing fraai? Dat was gewoon een briljante uitvoering). Zijn onvoorspelbaarheid vinden sommigen (en kennelijk zijn dat er veel) negatief, maar ik vind dat een van de beste eigenschappen van een muzikant. Zet thuis lekker een cd op en dompel je onder in degelijkheid. Dit was een van de meest memorabele concerten in Paradiso het afgelopen jaar.

  5. Peter 6 december 2014 om 23:41 -

    Ben het helemaal met de recensent eens!
    Niet alle kerstliedjes heb ik afgewacht, ik ben weggelopen.

  6. Ronald 9 december 2014 om 22:57 -

    hij heeft toch echt een kerst CD gemaakt.